Meteen naar de tekst springen

INDEX >> ACHTERGRONDEN >>

THEMA - DE LENIGE LIEFDE
Romeo en Julia in moderne tijden

 

Hans Dewijngaert | 12/04/2013


Share/Bookmark

De liefde is lenig, maar is ze ook sterker dan de zwaartekracht? De verliefde snuiter Adam stelt de vraag in Upside Down (2012), een merkwaardige sciencefictionfilm waar twee werelden met een omgekeerde zwaartekracht tegen elkaar aan schurken. In Warm Bodies (2013) is de vraag: kan de liefde het hart van een zombie weer laten kloppen? Twee keer geldt: de vraag stellen, is ze beantwoorden.

Upside Down / Warm Bodies

De naam van regisseur Juan Diego Solanas laat misschien een belletje rinkelen. Niet dat de naar Frankrijk uitgeweken Argentijn potten brak met zijn debuutfilm Nordeste uit 2005, maar wel omdat hij de zoon is van één van de belangrijkste regisseurs uit Argentinië: Fernando E. Solanas. Juan Diego ontwikkelde een buitengewone passie voor fotografie en rolde de filmwereld in als cinematograaf, eerst als assistent op de set bij zijn vader, later op eigen benen.

Solanas’ fotografische achtergrond laat zich in bijna elk shot van Upside Down gelden. De film ziet er duizelingwekkend mooi uit, al stoort het natuurlijk wel dat de prent voor negentig procent uit computer gegenereerde beelden lijkt te bestaan. Dat kan moeilijk anders in een setting waarin twee werelden pal boven elkaar zweven: een bovenwereld en een onderwereld. Op beide werelden geldt een eigen zwaartekracht. Je kan voorwerpen meenemen naar de andere wereld, maar die blijven onderworpen aan hun eigen wetten. Zo kunnen voorwerpen dus als het ware omhoog vallen.

Dat is de theorie die door Adam aan het begin van de film wordt uitgelegd, want het is strikt verboden om van beneden naar boven te gaan. De bovenwereld is immers stinkend rijk en de onderwereld ongemeen arm. Beide werelden zijn met elkaar verbonden door een immense toren, waar het megabedrijf TransWorld huisvest. TransWorld pompt olie van beneden naar boven en geeft in ruil veel te dure elektriciteit terug. “Up-top, they always win, and down-below, we always fail,” zo omschrijft Adam zijn leven beneden.

Magisch mooi meisje
Veel redenen heeft Adam niet om gelukkig te zijn. Zijn ouders zijn omgekomen toen hij nog een kind was en hij wordt opgevoed in een weeshuis. Enig lichtpunt zijn de bezoekjes aan zijn vriendelijke tante, die aan de voet van een hoge berg woont. Wat gebeuren moet, gebeurt: Adam klimt op de berg en rijkt op die manier bijna tot aan de andere wereld, die dus ondersteboven in de hemel lijkt te hangen. Daar ziet hij een magisch mooi meisje: Eden. Hij gooit een touw naar haar en hijst zijn toekomstige geliefde letterlijk naar beneden. Als een met helium gevulde ballon plakt ze tegen een uitstekende rots. Komt ze daaronder uit, dan vliegt ze weg.

Het verhaal van Adam en Eden is het verhaal van Romeo en Julia in de ruimte. Uiteraard is het een verboden liefde en betalen ze daar later een prijs voor. Terwijl ze al rollebollend de wetten van de zwaartekracht proberen te tarten, worden ze ontdekt. Eden tuimelt terug naar haar wereld. Dood? Niet helemaal: tien jaar later ziet Adam haar terug, op televisie, en als werkkracht bij TransWorld. Adams missie is eenvoudig: Eden terug in zijn hart sluiten.

Upside Down is een visueel spektakel om de vingers bij af te likken. Vooral de shots waarin beide werelden elkaar bijna raken zijn overrompelend – eerst op de berg en later in de kantoren van TransWorld, waar de werknemers van de begane grond dus boven elkaars hoofden lijken te zweven. Adam slaagt erin om zich als werknemer binnen te bluffen (hij werkt aan een antirimpelcrème waar TransWorld wel munt uit wil slaan) en geraakt er bevriend met Bob, een schlemielige uitvinder uit de bovenwereld die in het kantoortje net boven hem werkt.

Lekker lichtvoetig
Wie de wetten van de fysica in Upside Down volledig wil snappen, is eraan voor de moeite. Het is beter om gewoon mee te gaan in de pseudowetenschappelijke onzin die de werelden bepaalt. Wanneer twee materialen uit beide werelden bijvoorbeeld met elkaar in contact komen, houden ze elkaar in evenwicht, maar slechts voor bepaalde tijd. Na een aantal uren vliegen ze in brand.

Het gevolg laat zich raden: Adam zoekt verschillende manieren om van de onder- naar de bovenwereld te ontsnappen, maar bevindt zich daarmee al snel in de positie waarin ook Assepoester zich bevond: de klok tikt en voortdurend dreigt zijn geheim ontdekt te worden. Meermaals raakt Adam bij zijn ontmoetingen met Eden letterlijk oververhit. Dat Eden sinds haar val aan geheugenverlies lijdt, helpt Adam niet.

Upside Down is een lekker lichtvoetige film waar de maatschappijkritiek (de twee werelden: de ene rijk, de andere arm) nooit echt de bovenhand haalt. Het uitgangspunt is cool, maar de uitwerking laat her en der te wensen over. Hoe mooi ook, de cgi oogt vaak goedkoop, maar de mooie hoofdrolspelers Jim Sturgess en Kirsten Dunst zijn gelukkig geloofwaardig in een ongeloofwaardige setting.

De film interpreteert het gegeven van Romeo en Julia op een mooie, haast symbolische manier, waarbij de zwaartekracht de geliefden letterlijk uit elkaar probeert te trekken. Echte liefde veronderstelt de juiste balans, een wankel evenwicht. Met de hulp van een beetje ouderwets huis-, tuin- en keukengeknutsel lijkt dat voor Adam en Eden ook wel te lukken.

Zombieplaag
Net als Upside Down combineert ook Warm Bodies van regisseur Jonathan Levine (All the Boys Love Mandy Lane, 50/50) romantiek met een ander genre, in dit geval dat van de zombiefilm. Net zoals Adam in Upside Down het verhaal vertelt, is ook een voice-over aan het woord in Warm Bodies: R (Nicholas Hoult), die zich de “omeo” niet meer kan herinneren, net als het feit dat hij acht jaar geleden nog een gewone zakenjongen was.

Tegenwoordig is hij net als honderden anderen een zombie en drentelt hij rond op een verlaten luchthaven, slachtoffer van een zombieplaag die Amerika overspoelde. In een knappe scène in een apotheek komt hij voor een dilemma te staan: hij kan de strot van de bevallige blondine Julie (Teresa Palmer) openrijten, of hij kan haar laten leven. Zijn instinct suggereert de eerste optie, maar zijn hart wint. R neemt Julie mee op een bizar avontuur waarbij ook hier twee werelden elkaar raken: die van mens en zombie.

Als een moderne Romeo en Julia – let op de balkonscène! - dwalen ze op de puinhopen van een post-apocalyptische wereld, achternagezeten door zogenaamde Boneys (wandelende skeletten of zombies van het ergste soort) en kolonel Grigio (John Malkovich), de vader van Julie en notoir zombiehater.

Warm Bodies is een hybride film die echt werkt, omdat beide elementen op een haast argeloze manier gepresenteerd worden. Je gelooft in het wereldbeeld dat Levine schetst en je gelooft in de bizarre relatie die tussen mens en zombie ontstaat. Is het einde van Upside Down vrij kleinschalig, dan doet Warm Bodies met een spectaculair einde de erfenis van Shakespeare meer eer aan. Alles eindigt in chaos, maar ooit komt het toch wel weer goed.

Qua authenticiteit haalt Warm Bodies het met gemak van Upside Down: de grauwe, rauwe, realistische setting voelt zoveel echter aan dan de gemaakte computerwerelden. De zombies struinen als trage slakken door het verlaten landschap: lege straten, metrostations of winkelcentra. Al hoeft het niet te verbazen dat ook in deze film op het einde de zon letterlijk en figuurlijk doorheen de wolken komt priemen. Hoezeer Warm Bodies ook in de voetsporen van William Shakespeare treedt, de film heeft ook 21ste eeuwse filmwetten te volgen.

Die zeggen dat geliefden elkaar altijd vinden.

Upside Down speelde op het 31ste Brussels Internationaal Festival van de Fantastische Film en komt op 1 mei 2013 in de Belgische bioscopen. Warm Bodies speelt vanaf 27 maart in de Belgische en vanaf 25 april 2013 in de Nederlandse zalen.

THEMA - DE LENIGE LIEFDE
Eindelijk lente! Planeet Cinema krijgt er kriebels van in de buik en focust in maart en april op interessante recente romantische komedies.

PLANEET CINEMA

Planeet Cinema is een online filmmagazine. We bekijken films zonder grenzen: oud of nieuw, populair of obscuur.

We geven graag nieuw schrijftalent de kans om online te publiceren.

Planeet Cinema beschikt over een uitgebreid archief van meer dan 6.000 artikelen sinds 1993.

 

HOME
RECENSIES
ACHTERGRONDEN
FESTIVALS
KLASSIEKERS

Twitter Facebook

 

THEMA

THEMA - UIT DE KUNST
Vrouw in een mannenwereld


Met de hulp van een historica draaide de Franse regisseur Bruno Nuytten in 1988 een biopic over een van Frankrijks meest bekende vrouwelijke kunstenaars uit de negentiende eeuw. De gelijknamige film vertelt haar tragische levensverhaal begeleid door de dramatische muziek voor hoofdzakelijk strijkers van componist Gabriel Yared.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
De beeldhouwer die niet wou schilderen


Quizvraagje voor bij de barbecue: wat hebben Mozes, Johannes de Doper, Marcus Antonius, Henry VIII, Michelangelo en God de Vader zelve gemeenschappelijk? Antwoord: ze werden allemaal op film vereeuwigd door Charlton Heston.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Het spanningsveld van de kunstenaar


Een kunstschilder die in de tweede helft van de negentiende eeuw in het zog van het impressionisme op de kunstscène verschijnt, is Auguste Renoir. Deze Fransman die ongeveer 6000 schilderijen maakte, is echter niet de enige kunstenaar die Gilles Bourdos met de film Renoir in de verf zet.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Genialiteit ondergedompeld in miserie


Quoth the raven: ‘nevermore’. Edgar Allan Poe schreef de beroemde dichtregel in 1845, en sindsdien heeft zijn raaf de populaire cultuur niet meer verlaten. Als zelfs The Simpsons je gedicht opnemen in hun Treehouse of Horrorreeks, weet je dat je het als dichter gemaakt hebt.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Pop-art tot de tiende macht


Thierry Guetta is een Fransman die in Los Angeles een tweedehands kledingzaak heeft. Via via ontmoet hij een street art-kunstenaar en hij – notoir allesfilmer – springt bij en filmt alles. Meer street art-kunstenaars laten zich filmen. Een idee voor een documentaire is geboren. Maar er is iets loos. Guetta zal niet rusten voor hij alle kunstenaars heeft gefilmd. Hij ontmoet er veel. Maar er ontbreekt er een: Banksy, die intussen wereldberoemd is geworden met zijn ironische street art.

>>>

THEMA - UIT DE KUNST
Wie is er bang van Alfred Hitchcock?


In 2012, meer dan 30 jaar na zijn dood, verschenen er plots twee films over het leven van Alfred Hitchcock. Het mag een wonder zijn dat het zolang geduurd heeft. Hitchcock was een mysterieus man en een gedroomd object voor een biopic.

>>>

UIT HET ARCHIEF

UIP
RAY
Uit liefde voor muziek
>>>